EU ETV nowym narzędziem wspierania ITŚ

ETV logo lqEU ETV nowym narzędziem wspierania innowacyjnych technologii środowiskowych.

Wreszcie doczekaliśmy czasów, kiedy na hasło zielona gospodarka nie reagujemy niedowierzaniem, a patrzymy w tę stronę z nadzieją. Ogromny wkład mają w to innowacyjne technologie środowiskowe, które zapewniają oszczędność zasobów i kosztów, ale niestety nie zawsze trafiają na rynek. Spowodowane jest to tym, że dane rozwiązania są nieznane i niewypróbowane.

Czy możemy coś zrobić, aby wspierać takie przedsięwzięcia w Polsce i czy istnieją narzędzia, które pomogą twórcom i dostawcom technologii środowiskowych w pokonaniu lęku odbiorców przed nowościami? Co przekona potencjalnych użytkowników czy inwestorów, że to dana technologia osiąga najlepsze parametry przy zachowaniu pożądanego efektu ekologicznego? Jak ułatwić nabywcy podjęcie decyzji o wyborze najkorzystniejszej ekonomicznie i środowiskowo dla niego technologii, która spełni np. parametry wymagane w procedurach przetargowych?

Z pomocą przyszła Komisja Europejska uruchamiając pilotażowy program weryfikacji technologii środowiskowych ETV (Environmental Technology Verification). Celem programu jest promocja innowacyjnych technologii środowiskowych poprzez zapewnienie twórcom i producentom możliwości potwierdzenia przez niezależną stronę trzecią parametrów działania gotowej do komercjalizacji technologii oraz jej efektu ekologicznego. System taki z powodzeniem funkcjonuje mi.in w Stanach Zjednoczonych, Japonii, Kanadzie czy Korei Pd.

Głównymi korzyściami dla twórców technologii płynącymi z weryfikacji ETV jest możliwość potwierdzenia innowacyjnych cech zweryfikowanej technologii i zwiększenie konkurencyjności na rynku, w szczególności jeżeli sprawność rozwiązania, oraz uzyskiwany efekt ekologiczny jest wyższy niż obowiązujące normy lub regulacje. Ponad to program ETV eliminuje potrzebę powtarzania badań dla zademonstrowania innowacyjnych cech technologii, zapewnia że technologia jest widoczna na rynku, oraz zwiększa wiarygodność małych i średnich firm opracowujących nowatorskie technologie środowiskowe.

Nabywca technologii lub inwestor zyskuje rzetelne i użyteczne rynkowo informacje dotyczące innowacyjnych cech technologii, co pozwala mu ograniczyć ryzyko inwestycyjne, jak również informacje z weryfikacji ETV umożliwiają porównywanie technologii, identyfikowanie nowych rozwiązań zgodnie z wymaganiami i potrzebami użytkowników.

System ETV opiera się na trzech podstawowych założeniach: wiarygodności, wzajemnej uznawalności, oraz elastyczności. Wiarygodność zapewniają rzetelne, niezależne wyniki badań pochodzące z akredytowanych laboratoriów badawczych i ich ocena wykonana przez stronę trzecią. Weryfikacja odbywa się każdorazowo według identycznego schematu z uwzględnieniem specyfiki weryfikowanej technologii i zachowaniem najwyższych standardów jakości określanych normami ISO 9001, 17025, czy 17020.  Uznawalność systemu wiąże się z brakiem konieczności powtarzania niejednokrotnie bardzo drogich badań laboratoryjnych, jak również z faktem, że wydawane w wyniku weryfikacji świadectwo uznawane jest na rynkach w Europie a docelowo także na świecie. Elastyczność systemu ETV opiera się na tym, że wnioskodawca sam wybiera i deklaruje te parametry i sprawności, które świadczą o innowacyjności technologii, przez co można się dostosować do różnego rodzaju ekoinnowacji, oraz potrzeb inwestorów czy użytkowników. Należy również podkreślić, że weryfikacja nie jest prowadzona pod kątem zgodności z predefiniowanymi norami, więc może być wykorzystana dla tych technologii dla których nie ma ustalonych norm/standardów.

4W ramach programu pilotażowego EU ETV do weryfikacji zgłaszane mogą być technologie środowiskowe, czyli takie produkty, usługi i procesy, których stosowanie w porównaniu z rozwiązaniami alternatywnymi jest mniej szkodliwe dla środowiska. Muszą być one ponad to gotowe do komercjalizacji, bądź dostępne na rynku.  Kwalifikując technologię do weryfikacji pod uwagę brany jest przede wszystkim poziom innowacyjności technologicznej w kontekście uzyskiwanego efektu środowiskowego.

Weryfikacja technologii prowadzona jest w trzech obszarach: oczyszczanie i monitoring wody; materiały, odpady, zasoby a w szczególności recykling produktów ubocznych i odpadów przemysłowych i wytwarzanie z nich surowców wtórnych, oraz technologie energetyczne z naciskiem na urządzenia do produkcji energii elektrycznej i cieplnej OZE, wykorzystanie energii z odpadów, ogólne technologie produkcji energii (np. mikro-turbiny, wodór i ogniwa paliwowe, pompy cieplne, skojarzona produkcja ciepła i energii, wymienniki ciepła), dystrybucje, magazynowanie energii, oraz energooszczędność w procesach przemysłowych i budynkach (materiały budowlane).

Proces weryfikacji składa się kilku etapów, począwszy od kontaktu wytwórcy technologii z akredytowaną jednostką weryfikującą, poprzez sprawdzenie przez jednostkę weryfikującą, czy dane rozwiązanie kwalifikuje się do weryfikacji (tzw. quick scan), następnie przygotowanie pełnego wniosku aplikacyjnego z opisem technologii i deklaracją jej działania, ocenę istniejących danych i gdy to konieczne wskazanie na konieczność przeprowadzenia dodatkowych badań, a skończywszy na raporcie z weryfikacji, który potwierdza zbadane parametry działania i publikacji świadectwa weryfikacji na stronach Komisji Europejskiej.

Produktem weryfikacji ETV jest raport z weryfikacji oraz Świadectwo Weryfikacji. Dokumenty te mogą być wykorzystane przez wnioskodawcę w kontaktach biznesowych, by przedstawić udokumentowane, innowacyjne cechy swojego produktu. Świadectwo Weryfikacji jest publikowane na stronie Komisji Europejskiej. Świadectwo Weryfikacji będzie przydatne w przypadku gdy: nie ma standardów odzwierciedlających innowacyjne parametry technologii, certyfikowanie/aprobaty nie są ujednolicone w UE, wartości parametrów znacznie lepsze od ustalonych norm oraz parametrów technologii konwencjonalnych, nie ma możliwości odniesienia się do innych podobnych technologii, w celu ustanowienia silnej pozycji na rynku.

Polska jest pierwszym krajem w którym ukończono weryfikację technologii w ramach programu EU ETV. Polska technologia BIOMASSER firmy ASKET Roman Długi decyzją Komisji Europejskiej otrzymała pierwsze w Europie Świadectwo Weryfikacji Technologii Środowiskowych, któremu nadano nr. VN20140001. Świadectwo to zostało uroczyście wręczone przez ministra Macieja Grabowskiego podczas konferencji prasowej w Ministerstwie Środowiska.

Świadectwo Weryfikacji ETV zostało wydane przez Jednostkę Weryfikującą Technologie Środowiskowe – Instytut Technologiczno-Przyrodniczy oddział w Poznaniu, jedną z dwóch jednostek weryfikujących w Polsce.

W Polsce obecnie działają trzy akredytowane jednostki przeprowadzające weryfikacje w obszarach materiały, odpady i zasoby lub technologie energetyczne. Są nimi: jednostka weryfikacyjna w Instytucie Technologiczno-Przyrodniczym (ITP) w Poznaniu, Zakład Weryfikacji Technologii Środowiskowych działający w Instytucie Ochrony Środowiska – Państwowym Instytucie Badawczym w Warszawie, oraz Ośrodek Jakości w PIMOT .  Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy dzięki grantowi uzyskanemu z Komisji Europejskiej ma możliwość uzyskania dofinansowania do weryfikacji prowadzonych przez Zakład Weryfikacji Technologii Środowiskowych. Dofinansowanie to jest na poziomie do 45% i jest przewidziane dla pierwszych 12 weryfikacji.

Bartosz Malowaniec
Kierownik Zakł‚adu Weryfikacji Technologii Środowiskowych

Więcej informacji o programie EU ETV można dowiedzieć się ze stron www.etv.ios.edu.pl oraz http://www.mos.gov.pl/kategoria/4675_etv/ .

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *