Ekologiczna produkcja „czterech kółek”

Działalność człowieka skutkuje nieustannym oddziaływaniem na środowisko przyrodnicze. Dynamiczny rozwój przemysłu przyczynia się do coraz większego zanieczyszczenia naszej planety. Wraz ze wzrostem gospodarczym zwiększa się też nacisk na odpowiedzialność i dbałość o środowisko w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa.

Volkswagen Poznań już od początku swojej działalności w Poznaniu propagował aspekty ochrony środowiska i zachowania proekologiczne, a zrównoważony rozwój, który wymaga jednoczesnych działań w obszarze ekonomicznym, społecznym i ekologicznym, wpisano w politykę firmy. Zgodnie z przyjętymi założeniami, procesy produkcyjne zaprojektowano wg najwyższych standardów ekologicznych, z wykorzystaniem najnowocześniejszych technologii. Przebiegają one w oparciu o zasadę oszczędnego gospodarowania surowcami i z wykorzystaniem najlepszych dostępnych rozwiązań technicznych. Zwieńczeniem działań firmy w dziedzinie ochrony środowiska było wydanie i podpisanie przez Zarząd polityki środowiskowej oraz otrzymanie certyfikatu Systemu Zarządzania Środowiskowego wg Normy ISO 14001 w odlewni (2002 r.) i zakładzie produkcji samochodów (2004 r.). Głównymi założeniami polityki środowiskowej jest ciągłe minimalizowanie oddziaływania przedsiębiorstwa na środowisko. System Zarządzania Środowiskowego jest systematycznie monitorowany zarówno przez pracowników działu ochrony środowiska, jak i przedstawicieli wszystkich obszarów produkcyjnych i nieprodukcyjnych zakładu (tzw. konsultantów środowiskowych i ds. energii). Jego celem jest doskonalenie wszystkich procesów w ramach produkcji samochodów, polegające na wdrażaniu rozwiązań ukierunkowanych na ochronę środowiska. Ponad 45 osób czuwa nad prawidłowym przebiegiem procesu produkcyjnego z punktu widzenia ochrony środowiska. Każdego roku poszczególne działy wyznaczają cele środowiskowe, które są systematycznie realizowane. Doskonalenie jest procesem ciągłym, przynoszącym wymierne efekty m.in. poprzez zmniejszenie kosztów związanych z ochroną środowiska oraz oszczędność energii i zasobów naturalnych.

Wytwarzane w VWP odpady przemysłowe są w 90% poddawane procesom odzysku i recyklingu.

W trosce o wodę

Z uwagi na to, że woda jest jednym z najważniejszych dóbr naturalnych, w firmie już na etapie planowania inwestycji kładzie się nacisk na jej efektywne wykorzystanie. Troska o czystość i zużycie wody to jeden z priorytetów w procesie produkcyjnym. Zamknięte obiegi wody wraz z jej filtrowaniem i uzdatnianiem są w Volkswagen Poznań standardem. Woda wykorzystywana do celów produkcyjnych pochodzi z sieci miejskiej i jest w 70% odzyskiwana. W odlewni w procesie uszczelniania odlewów stosuje linię impregnacji, posiadającą system odzyskiwania wody, pozwalający na bezściekową produkcję. Do mycia karoserii w lakierni zastosowano zamknięty obieg wody wraz z filtrowaniem i naświetlaniem lampami UV. Przygotowanie karoserii pod lakierowanie odbywa się w kąpielach na bazie wody. W celu zminimalizowania jej zużycia zastosowano płukanie kaskadowe, filtrowanie kąpieli i zawracanie wody do obiegu. Układ zamknięty znalazł także swoje zastosowanie przy chłodzeniu urządzeń spawalniczych. Ilość zużywanej wody jest na bieżąco monitorowana w zakresie jej jakości oraz ilości.

Volkswagen Poznań posiada rozdzielny system kanalizacji przemysłowej i deszczowej. Ścieki pochodzące z procesów technologicznych, zanim zostaną wprowadzone do kanalizacji, są oczyszczane. Instalacja lakierni, wykorzystująca w procesie produkcyjnym największą ilość wody, posiada instalacje do oczyszczania ścieków, zarówno na liniach technologicznych (np. ultrafiltracja), jak i własną podczyszczalnię ścieków przemysłowych. W sposób ciągły kontrolowana jest też ilość i jakość wytwarzanych ścieków (poprzez laboratorium zakładowe i akredytowane).

Ochrona powietrza

Jednym z kryterium realizacji projektów inwestycyjnych w zakładzie, jest kwestia czystości powietrza. Już na początku działalności firmy w latach 1997-98, zakończono przebudowę kotłowni opalanej miałem węglowym na kotłownię gazowo-olejową. Inwestycja przyczyniła się do redukcji emisji dwutlenku węgla o ok. 40% rocznie. Aby zminimalizować oddziaływanie zakładu na środowisko, w odlewni zastosowano nowoczesne piece gazowe z systemem odzysku ciepła do topienia aluminium. Ponadto łączenie elementów karoserii w spawalni odbywa się za pomocą niskoemisyjnych metod, np. cięcia, spawania i lutowania laserowego za pomocą robotów. Wdrożono także nowoczesne rozwiązania technologiczne, zmniejszające do minimum uciążliwość procesu lakierowania. W trosce o środowisko, tam,, gdzie jest to możliwe ze względów jakościowych, zastosowano wodorozcieńczalne materiały malarskie, bezrozpuszczalnikowe kleje i woski oraz niskoemisyjne metody aplikacji (malowanie kataforetyczne, elektrostatyka i Spreymat). Dodatkowo wszystkie suszarki na terenie lakierni wyposażono w dopalacze termiczne do redukcji lotnych związków organicznych (LZO), a kabiny lakiernicze – w system czyszczenia powietrza. Dzięki zastosowanym rozwiązaniom standard emisyjny LZO dla lakierni nie przekracza 35 g LZO dla m2 pomalowanej powierzchni i jest dużo niższy od dopuszczonego przez normy polskie i europejskie, tj. 70 g/m2.

W celu kontroli zastosowanych rozwiązań prowadzone są systematyczne badania wpływu emisji na środowisko. Na szczycie komina lakierni zainstalowano urządzenie do ciągłego pomiaru i kontroli LZO. Pomiary i analizy wyników odbywają się co trzy sekundy. Emitowane do powietrza substancje kontrolowane są przez akredytowane laboratoria.

Monitoring emisji gazów do atmosfery

Technologie niskoodpadowe

Proces produkcji samochodów i odlewanie części jest zaplanowane tak, aby zapobiegać lub ograniczać ilość powstających odpadów. Wytwarzane w VWP odpady przemysłowe są w 90% poddawane procesom odzysku i recyklingu. Szczególną uwagę zwraca się też na odzysk surowców wtórnych, takich jak makulatura, tworzywa sztuczne i metale kolorowe. Pozostałe są unieszkodliwiane w sposób bezpieczny dla środowiska. Segregacja odpadów produkcyjnych prowadzona jest w miejscach ich powstawania, natomiast selektywna zbiórka – w wyznaczonych i przygotowanych do tego celu punktach.

W firmie stosowane są niskoodpadowe technologie, np. konserwacja przestrzeni zamkniętych za pomocą bezrozpuszczalnikowego wosku krążącego w obiegu zamkniętym, roboty z precyzyjnym systemem nakładania materiałów lakierniczych. Na terenie odlewni działa stacja regeneracji piasku, która umożliwia w 60% zawracanie tego surowca do produkcji, a odpadowe aluminium stanowi ok. 40% wsadu do pieców odlewniczych. Z kolei w lakierni oczyszcza się masę i zawraca do produkcji masę uszczelniającą.

W VWP wdrożono również Koncepcję Gospodarki Odpadami (KGO), która jest znana wszystkim pracownikom. Zgodnie z nią segregują oni odpady przemysłowe i komunalne, wrzucając je do opisanych i oznakowanych piktogramami oraz odpowiednimi kolorami pojemników. W celu podnoszenia świadomości ekologicznej w zakresie gospodarki odpadami prowadzone są systematycznie kampanie edukacyjne kierowane do wszystkich pracowników. Informacje dotyczą sposobu segregacji odpadów na terenie zakładu oraz zagrożeń środowiskowych, związanych z nieprawidłową segregacją zarówno w pracy, jak i życiu codziennym. Artykuły i informacje umieszczane są w gazetkach zakładowych, na plakatach, w Internecie i intranecie.

Efektywni energetycznie

W Volkswagen Poznań wdrożono także Koncernowy Program Oszczędności Energii i Redukcji Emisji CO2, który tylko w 2010 r. zaowocował redukcją emisji CO2 o blisko 2,7 tys. ton i przyniósł oszczędności w wysokości 270 tys. euro.

Na terenie zakładu działa Grupa Oszczędności Energii, współpracująca z Koncernem VW w Niemczech. Opracowany w 2006 r. „Bilans mocy i energii dla zakładu VW Poznań” pomaga przy planowaniu inwestycji, mających służyć oszczędzaniu energii. Są one sprawdzane pod względem najlepszych dostępnych technologii i rozwiązań, energochłonności oraz możliwości rekuperacji, czyli odzyskania energii w celu jej dalszego wykorzystania.

W lakierni zainstalowano koła cieplne, które odzyskują ciepło z powietrza wentylacyjnego, odprowadzanego na zewnątrz. Dzięki temu zużycie gazu do jej ogrzewania zmniejszyło się o ok. 50%. Ciepłe powietrze z dopalaczy termicznych wykorzystuje się do dogrzewania suszarek kabin lakierniczych.

Ponadto w 2006 r. na hali montażu wybudowano nową instalację wentylacyjną, która w przeciwieństwie do istniejącej posiada system odzysku ciepła. W ten sposób oszczędzane jest do 60% tej energii.

Z kolei w ramach budowy karoserii w instalacji sprężonego powietrza z 12 do 10 bar zmniejszono ciśnienie, dzięki czemu osiągnięto ok. 15-procentową redukcję zapotrzebowania na energię elektryczną z tytułu wytwarzania sprężonego powietrza. Na bieżąco są też przeprowadzane kontrole szczelności sieci sprężonego powietrza na terenie całego zakładu.

Przytoczone przykłady to nie wszystkie działania, które VWP podejmuje w zakresie ochrony środowiska. Pokazują one jednak, jak poprzez odpowiednie środki zaradcze można zminimalizować oddziaływanie zakładu na środowisko i zredukować zapotrzebowanie na energię.

123

Danuta Dutkiewicz, pełnomocnik Systemu Zarządzania Środowiskowego, Volkswagen Poznań

Opublikowano: Ecomanager Numer 6/2011 (15)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *