Ekologia w pigułce

Zakłady farmaceutyczne podejmują szereg inicjatyw, by produkcja leków miała jak najmniejszy wpływ na środowisko. Stosowanie nowoczesnych technologii, ograniczanie ilości emitowanych zanieczyszczeń oraz monitorowanie procesów produkcyjnych to tylko niektóre działania podejmowane przez Polpharmę.

Jednym z kluczowych elementów strategii działania Polpharmy jest zrównoważony rozwój. Firma realizuje cele biznesowe w poszanowaniu środowiska naturalnego, minimalizując wpływ swojej działalności na otoczenie, jednocześnie zapewniając bezpieczeństwo pracownikom i społeczności lokalnej. Podejmuje też liczne inicjatywy wdziedzinie efektywnego zużycia substancji chemicznych, energii i wody oraz prowadzi wiele projektów w zakresie edukacji ekologicznej.

Podstawą działania Polpharmy w obszarze zrównoważonego rozwoju są wprowadzone w tym celu systemy i polityki. Firma posiada certyfikowany Zintegrowany System Zarządzania Środowiskowego i BHP, zgodny z międzynarodowymi normami ISO 14001, OHSAS 18001 i PN-N-18001. Ponadto realizuje „Politykę zrównoważonego rozwoju środowiskowego”, prowadzi program „Zielony proces” oraz wdraża zasady ekologicznego transportu.

Technologie przyjazne środowisku

Produkcja leków wiąże się z zastosowaniem chemikaliów szczególnie uciążliwych i niebezpiecznych. Polpharma myśli o środowisku już na etapie projektowania technologii i procesów przemysłowych. W ramach programu „Zielony proces” wszystkie aspekty działalności operacyjnej są analizowane, monitorowane i optymalizowane w taki sposób, by ograniczyć ich wpływ na środowisko.

Do najważniejszych zmian w procesach i technologiach, które przyniosły znaczące efekty środowiskowe, należą m.in. ograniczenie zużycia rozpuszczalników (takich jak metanol, aceton, toluen oraz rozpuszczalniki chlorowcowane), zredukowanie zużycia substancji słabo ulegających biodegradacji, a także wyeliminowanie związków fluorowcowanych z procesu produkcji cytrynianu syldenafilu oraz benzenu w syntezie bisfosfonianów.

Ograniczanie wpływu na otoczenie

Polpharma wytwarza 50 rodzajów odpadów, w tym 15 rodzajów odpadów niebezpiecznych. Każdego roku blisko 45% z nich rocznie trafia do odzysku lub recyklingu. Dotyczy to głównie odpadowych tworzyw sztucznych, makulatury, stali, gruzu i szkła, ale również niektórych odpadów poreakcyjnych i odpadowych rozpuszczalników. Pozostałe odpady są unieszkodliwiane i transportowane przez wyspecjalizowane firmy w sposób bezpieczny dla środowiska, z uwzględnieniem przepisów ADR. Segregacja odpadów prowadzona jest w firmie „u źródła” ich wytwarzania, a ich gromadzenie i magazynowanie odbywa się w wyznaczonych, oznakowanych i bezpiecznych miejscach. Polpharma systematycznie ocenia wpływ odpadów na środowisko i poszukuje nowych możliwości ich recyklingu, unieszkodliwiania, a także bezpiecznego magazynowania i transportu.

Firma dba o racjonalne zużycie wody na potrzeby produkcyjne, chłodnicze, przeciwpożarowe oraz socjalno-bytowe. Posiada własne ujęcia wody rzecznej i głębinowej. Zużycie wody głębinowej jest ściśle związane z rodzajem i wielkością produkcji i ma charakter zmienny. Natomiast za sprawą modernizacji sieci i optymalizacji procesów chłodzenia zmniejszyło się zużycie wody rzecznej. Ścieki sanitarne i przemysłowe, wytwarzane w zakładzie w Starogardzie Gdańskim, są kierowane do zakładowej oczyszczalni ścieków, gdzie są oczyszczane w sposób mechaniczny, chemiczny i biologiczny (fot.). Dzięki zmianom w procesach technologicznych, wprowadzonych w ramach programu „Zielony proces”, zredukowano ilość ładunku ChZT w ściekach oczyszczonych. Prowadzony jest także proces podczyszczania ścieków bezpośrednio po produkcji sulfadimetoksyny.

Fot. Firma posiada własną oczyszczalnię.

Fot. Firma posiada własną oczyszczalnię.

Procesy wytwarzania leków i substancji farmaceutycznych powodują emisję zanieczyszczeń do atmosfery, w tym lotnych związków organicznych. Na terenie Polpharmy znajduje się 150 punktów, z których emitowanych jest ok. 40 różnych zanieczyszczeń. Najważniejsze działania w dziedzinie ochrony powietrza to ograniczanie emisji poprzez optymalizację procesów produkcyjnych, wykorzystywanie surowców wysokiej jakości oraz szczegółowa kontrola międzyoperacyjna. Polpharma ogranicza emisję zanieczyszczeń poprzez stosowanie takich urządzeń jak piec katalitycznego spalania odgazów, kolumny absorpcyjne, filtry pyłowe, klapy bezpieczeństwa oraz urządzenia pochłaniające nadmiar dozowanych substancji. W 2010 r. firma uruchomiła instalację termicznego utleniania lotnych związków organicznych (RTO). Zapewnia ona znacznie niższe parametry emisji gazów od wartości granicznych wymaganych prawem.

W celu zapewnienia najlepszej jakości gleby i wód gruntowych firma prowadzi działania prewencyjne, a potencjalne źródła zanieczyszczeń kontroluje lub eliminuje. W ostatnich latach wybudowała nowe stanowisko gromadzenia odpadów niebezpiecznych, a także wyposażyła punkty przeładunku w mobilne polietylenowe wanny wychwytowe oraz zestawy mobilnych sorbentów polipropylenowych (tzw. apteczki ekologiczne). Ponadto przeprowadzono modernizację kanalizacji, wanien wychwytowych, magazynków lokalnych oraz miejsc przeładunku substancji.

Racjonalne zarządzanie energią

W ciągu ostatnich sześciu lat Polpharma ograniczyła zużycie energii cieplnej poprzez modernizację sieci i węzłów cieplnych, wprowadzenie programów redukcji zużycia energii oraz zmianę profilu produkcji chemicznej. Firma wdrożyła program optymalizujący pracę sieci, przez co zmniejszyła straty. Przeprowadziła również prace remontowe i modernizacyjne, poprawiające właściwości termiczne budynków.

Polpharma realizuje także wiele inicjatyw w zakresie racjonalnego zużycia energii elektrycznej. Oszczędności przyniosło m.in. zastosowanie trybu pracy weekendowej dla urządzeń klimatyzacyjnych. Firma zainicjowała kilka projektów pilotażowych, mających na celu ocenę korzyści związanych z takimi technologiami jak oświetlenie LED czy inteligentne czujniki ruchu. Obecnie analizowane są możliwości zastosowania trójgeneracji, czyli jednoczesnego wytwarzania energii cieplnej, elektrycznej i chłodu.

Promocja postaw ekologicznych

Oprócz działań o charakterze inżynieryjnym, procesowym i technologicznym, których celem jest ochrona środowiska, Polpharma prowadzi wiele inicjatyw edukacyjnych, zmierzających do podnoszenia świadomości ekologicznej i propagowania właściwych postaw wśród pracowników i społeczności lokalnej.

Firma promuje innowacyjne pomysły pracowników, które przyczyniają się do poprawy ekowydajności procesów chemicznych, produktów i usług. W tym celu corocznie przyznaje nagrody „Zielonego procesu”. Z okazji Dnia Ziemi organizowane są Dni Otwarte Polpharmy, w czasie których można wymienić makulaturę na sadzonkę drzewka i zwiedzić oczyszczalnię ścieków. Firma prowadzi również akcje wolontariatu pracowniczego w Dniu Sprzątania Świata oraz „Zielone lekcje” dla młodzieży szkolnej. Na co dzień zachęca pracowników do oszczędzania wody i energii, drukowania dwustronnego i segregacji odpadów. Przy wejściu do Polpharmy stoją niszczarka do płyt CD oraz pojemniki na zużyte baterie, żarówki i przeterminowane leki.

W trosce o środowisko, ale też o zdrowie pracowników firma popularyzuje ekologiczny transport, zachęcając do dojeżdżania do pracy rowerem i organizując parkingi rowerowe na terenie przedsiębiorstwa. Prowadzi również rozmowy z miejskim przedsiębiorstwem komunikacji w sprawie tzw. zielonych biletów, które zachęciłyby pracowników Polpharmy do zmiany środka transportu do pracy z samochodu na autobus miejski.

Rozwój Grupy Polpharma i międzynarodowa ekspansja firmy również były okazją do wypracowania ekologicznych rozwiązań. Zamiast wyjeżdżać w częste podróże służbowe, pracownicy stosują systemy tele- i wideokonferencji, a potrzeby transportowe związane z dostarczaniem dokumentów zostały zredukowane dzięki elektronicznym systemom przekazywania danych i obiegu faktur.

Stale doskonaląc swoje standardy środowiskowe, Polpharma stopniowo przenosi je do przejmowanych przedsiębiorstw. W ten sposób przyczynia się do zminimalizowania wpływu na środowisko produkcji farmaceutycznej nie tylko w Polsce, ale też w Rosji i Kazachstanie.

Grażyna Kaczyńska, kierownik działu ochrony środowiska, Zakłady Farmaceutyczne Polpharma

Opublikowano: Ecomanager Numer 3/2012 (24)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *